Ծամձորի սբ․ Աստվածածին եկեղեցին

Տեղադրությունը

Սբ․ Աստվածածին եկեղեցին գտնվում է Հադրութի շրջանի Ծամձոր գյուղի կենտրոնում (նկ․ 1)։

		<img src="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/306163669_923078771898949_8267686688559469100_n.jpg?v=1663008837" width="1354" height="418" srcset="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/306163669_923078771898949_8267686688559469100_n.jpg?v=1663008837 1354w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/306163669_923078771898949_8267686688559469100_n-300x93.jpg?v=1663008837 300w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/306163669_923078771898949_8267686688559469100_n-1024x316.jpg?v=1663008837 1024w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/306163669_923078771898949_8267686688559469100_n-768x237.jpg?v=1663008837 768w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/306163669_923078771898949_8267686688559469100_n-370x114.jpg?v=1663008837 370w" sizes="(max-width: 1354px) 100vw, 1354px" alt="" loading="lazy" 		class="so-widget-image"/>

		<img src="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-3.jpg?v=1663008889" width="1280" height="960" srcset="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-3.jpg?v=1663008889 1280w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-3-300x225.jpg?v=1663008889 300w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-3-1024x768.jpg?v=1663008889 1024w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-3-768x576.jpg?v=1663008889 768w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-3-370x278.jpg?v=1663008889 370w" sizes="(max-width: 1280px) 100vw, 1280px" title="նկ. 1․ Եկեղեցին հարավից, 2017, լուս․ Գ․ Բուդաղյանի։" alt="" loading="lazy" 		class="so-widget-image"/>

նկ. 1․ Եկեղեցին հարավից, 2017, լուս․ Գ․ Բուդաղյանի։

Պատմական ակնարկ

Ծամձոր գյուղը գտնվում է Հադրութ քաղաքից հարավ-արևմուտք ՝ մոտ 15 կիլոմետր հեռավորության վրա։ Գյուղն առաջին անգամ հայաթափվել է 1991 թվականին Օղակ օպերացիայի արդյունքում, ազատագրվել 1992 թվականին։

2020 թվականի հոկտեմբերից գտնվում է ադրբեջանական օկուպացիայի տակ։

Ճարտարապետա-հորինվածքային քննություն

Ուղղանկյուն հատակագծով, երկու զույգ մույթերով եռանավ սրահ է։ Արևելքում ավարտվում է կիսաշրջան խորանով և նրան կից հարավային և հյուսիսային ավանդատներով (նկ․ 2)։ Միակ մուտքը բացվում է հարավային կողմից (նկ․ 3), լուսավորվում է թվով 5 փոքր լուսամուտներով։

Ունի 14,6 մետր երկարություն, 10 մետր լայնություն, 7,5 մետր բարձրություն։ Տանիքը ներքուստ թաղակապ է, արտաքուստ պատված է թիթեղով։

Եկեղեցու մուտքի վերին հատվածում ագուցված երկու քարերից մեկի վրա եկեղեցու կառուցման թվականն է՝ ՌՃԽԵ (1696), մյուսին՝ 1818 (նկ․ 4), որն ամենայն հավանականությամբ եկեղեցու վերանորգման թվականն է։ Պատերի մեջ ագուցված են խաչքարեր (նկ․ 5) և մի արձանագիր տապանաքար։

Խորհրդային տարիներին եկեղեցին օգտագործվել է տնտեսական նպատակներով։

		<img src="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/002-2-3-scaled.jpg?v=1663009109" width="2560" height="1792" srcset="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/002-2-3-scaled.jpg?v=1663009109 2560w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/002-2-3-300x210.jpg?v=1663009109 300w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/002-2-3-1024x717.jpg?v=1663009109 1024w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/002-2-3-768x537.jpg?v=1663009109 768w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/002-2-3-1536x1075.jpg?v=1663009109 1536w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/002-2-3-2048x1433.jpg?v=1663009109 2048w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/002-2-3-370x259.jpg?v=1663009109 370w" sizes="(max-width: 2560px) 100vw, 2560px" title="նկ. 2 Եկեղեցին ներսից, լուս․ ԱՀ Պատմական միջավայրի պահպանության պետական ծառայութուն ՊՈԱԿ ի էլեկտրոնային շտեմարան։" alt="" loading="lazy" 		class="so-widget-image"/>

նկ. 2 Եկեղեցին ներսից, լուս․ ԱՀ Պատմական միջավայրի պահպանության պետական ծառայութուն ՊՈԱԿ ի էլեկտրոնային շտեմարան։

		<img src="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07-1.jpeg?v=1663009998" width="1170" height="991" srcset="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07-1.jpeg?v=1663009998 1170w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07-1-300x254.jpeg?v=1663009998 300w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07-1-1024x867.jpeg?v=1663009998 1024w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07-1-768x651.jpeg?v=1663009998 768w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07-1-370x313.jpeg?v=1663009998 370w" sizes="(max-width: 1170px) 100vw, 1170px" title="նկ. 4 Եկեղեցու շինարարական արձանագրությունը, 2017, լուս. Գ․ Բուդաղյանի։" alt="" loading="lazy" 		class="so-widget-image"/>

նկ. 4 Եկեղեցու շինարարական արձանագրությունը, 2017, լուս. Գ․ Բուդաղյանի։

Վիճակը պատերազմից առաջ, ընթացքում և հետո

Եկեղեցին գտնվում էր լավ վիճակում։ Արցախյան առաջին և երկրորդ պատերազմների ռազմական գործողությունների ժամանակ չի տուժել։ Հետպատերազմյան վիճակի մասին տեղեկություններ չկան։

		<img src="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07-2.jpeg?v=1663009952" width="1170" height="1546" srcset="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07-2.jpeg?v=1663009952 1170w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07-2-227x300.jpeg?v=1663009952 227w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07-2-775x1024.jpeg?v=1663009952 775w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07-2-768x1015.jpeg?v=1663009952 768w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07-2-1162x1536.jpeg?v=1663009952 1162w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07-2-280x370.jpeg?v=1663009952 280w" sizes="(max-width: 1170px) 100vw, 1170px" title="նկ. 3 Եկեղեցու մուտքը, 2017, լուս․ Գ․ Բուդաղյանի։" alt="" loading="lazy" 		class="so-widget-image"/>

նկ. 3 Եկեղեցու մուտքը, 2017, լուս․ Գ․ Բուդաղյանի։

		<img src="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07.jpeg?v=1663010041" width="1170" height="866" srcset="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07.jpeg?v=1663010041 1170w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07-300x222.jpeg?v=1663010041 300w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07-1024x758.jpeg?v=1663010041 1024w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07-768x568.jpeg?v=1663010041 768w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07-370x274.jpeg?v=1663010041 370w" sizes="(max-width: 1170px) 100vw, 1170px" title="նկ. 5 Եկեղեցու պատին ագուցված խաչքարերից, 2017, լուս․ Գ․ Բուդաղյանի։" alt="" loading="lazy" 		class="so-widget-image"/>

նկ. 5 Եկեղեցու պատին ագուցված խաչքարերից, 2017, լուս․ Գ․ Բուդաղյանի։

Գրականություն

1․ Բարխուտարեան Մ․, Արցախ, Բագու, 1895։

2․ Մկրտչյան Շ․, Լեռնային Ղարաբաղի պատմա – ճարտարապետական հուշարձանները, Երևան, 1985։

<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v21.1 - https://yoast.com/wordpress/plugins/seo/ -->
<title>Ծամձորի սբ․ Աստվածածին եկեղեցին - Monument Watch</title>
<meta name="robots" content="index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1" />
<link rel="canonical" href="https://monumentwatch.org/hy/monument/ծամձորի-սբ․-աստվածածին-եկեղեցին/" />
<meta property="og:locale" content="en_US" />
<meta property="og:type" content="article" />
<meta property="og:title" content="Ծամձորի սբ․ Աստվածածին եկեղեցին - Monument Watch" />
<meta property="og:description" content="Տեղադրությունը Սբ․ Աստվածածին եկեղեցին գտնվում է Հադրութի շրջանի Ծամձոր գյուղի կենտրոնում (նկ․ 1)։ Պատմական ակնարկ Ծամձոր գյուղը գտնվում է Հադրութ քաղաքից հարավ-արևմուտք ՝ մոտ 15 կիլոմետր հեռավորության վրա։ Գյուղն առաջին անգամ հայաթափվել է 1991 թվականին Օղակ օպերացիայի արդյունքում, ազատագրվել 1992 թվականին։ 2020 թվականի հոկտեմբերից գտնվում է ադրբեջանական օկուպացիայի տակ։ Ճարտարապետա-հորինվածքային քննություն Ուղղանկյուն հատակագծով, երկու զույգ մույթերով եռանավ սրահ է։ Արևելքում ավարտվում է կիսաշրջան խորանով և նրան կից հարավային և հյուսիսային ավանդատներով (նկ․ 2)։ Միակ մուտքը բացվում է հարավային կողմից (նկ․ 3), լուսավորվում է թվով 5 փոքր լուսամուտներով։ Ունի 14,6 մետր երկարություն, 10 մետր լայնություն, 7,5 մետր բարձրություն։ Տանիքը ներքուստ թաղակապ է, արտաքուստ պատված է թիթեղով։ Եկեղեցու մուտքի վերին հատվածում ագուցված երկու քարերից մեկի վրա եկեղեցու կառուցման թվականն է՝ ՌՃԽԵ (1696), մյուսին՝ 1818 (նկ․ 4), որն ամենայն հավանականությամբ եկեղեցու վերանորգման թվականն է։ Պատերի մեջ ագուցված են խաչքարեր (նկ․ 5) և մի արձանագիր տապանաքար։ Խորհրդային տարիներին եկեղեցին օգտագործվել է տնտեսական նպատակներով։ Վիճակը պատերազմից առաջ, ընթացքում և հետո Եկեղեցին գտնվում էր լավ վիճակում։ Արցախյան առաջին և երկրորդ պատերազմների ռազմական գործողությունների ժամանակ չի տուժել։ Հետպատերազմյան վիճակի մասին տեղեկություններ չկան։    " />
<meta property="og:url" content="https://monumentwatch.org/hy/monument/ծամձորի-սբ․-աստվածածին-եկեղեցին/" />
<meta property="og:site_name" content="Monument Watch" />
<meta property="article:modified_time" content="2022-09-12T19:21:28+00:00" />
<meta property="og:image" content="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-3.jpg?v=1663008889" />
	<meta property="og:image:width" content="1280" />
	<meta property="og:image:height" content="960" />
	<meta property="og:image:type" content="image/jpeg" />
<meta name="twitter:card" content="summary_large_image" />
<meta name="twitter:label1" content="Est. reading time" />
	<meta name="twitter:data1" content="1 minute" />
<script type="application/ld+json" class="yoast-schema-graph">{"@context":"https://schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https://monumentwatch.org/hy/monument/%d5%ae%d5%a1%d5%b4%d5%b1%d5%b8%d6%80%d5%ab-%d5%bd%d5%a2%e2%80%a4-%d5%a1%d5%bd%d5%bf%d5%be%d5%a1%d5%ae%d5%a1%d5%ae%d5%ab%d5%b6-%d5%a5%d5%af%d5%a5%d5%b2%d5%a5%d6%81%d5%ab%d5%b6/","url":"https://monumentwatch.org/hy/monument/%d5%ae%d5%a1%d5%b4%d5%b1%d5%b8%d6%80%d5%ab-%d5%bd%d5%a2%e2%80%a4-%d5%a1%d5%bd%d5%bf%d5%be%d5%a1%d5%ae%d5%a1%d5%ae%d5%ab%d5%b6-%d5%a5%d5%af%d5%a5%d5%b2%d5%a5%d6%81%d5%ab%d5%b6/","name":"Ծամձորի սբ․ Աստվածածին եկեղեցին - Monument Watch","isPartOf":{"@id":"https://monumentwatch.org/#website"},"datePublished":"2022-09-12T19:17:20+00:00","dateModified":"2022-09-12T19:21:28+00:00","breadcrumb":{"@id":"https://monumentwatch.org/hy/monument/%d5%ae%d5%a1%d5%b4%d5%b1%d5%b8%d6%80%d5%ab-%d5%bd%d5%a2%e2%80%a4-%d5%a1%d5%bd%d5%bf%d5%be%d5%a1%d5%ae%d5%a1%d5%ae%d5%ab%d5%b6-%d5%a5%d5%af%d5%a5%d5%b2%d5%a5%d6%81%d5%ab%d5%b6/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https://monumentwatch.org/hy/monument/%d5%ae%d5%a1%d5%b4%d5%b1%d5%b8%d6%80%d5%ab-%d5%bd%d5%a2%e2%80%a4-%d5%a1%d5%bd%d5%bf%d5%be%d5%a1%d5%ae%d5%a1%d5%ae%d5%ab%d5%b6-%d5%a5%d5%af%d5%a5%d5%b2%d5%a5%d6%81%d5%ab%d5%b6/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https://monumentwatch.org/hy/monument/%d5%ae%d5%a1%d5%b4%d5%b1%d5%b8%d6%80%d5%ab-%d5%bd%d5%a2%e2%80%a4-%d5%a1%d5%bd%d5%bf%d5%be%d5%a1%d5%ae%d5%a1%d5%ae%d5%ab%d5%b6-%d5%a5%d5%af%d5%a5%d5%b2%d5%a5%d6%81%d5%ab%d5%b6/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https://monumentwatch.org/en/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Ծամձորի սբ․ Աստվածածին եկեղեցին"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https://monumentwatch.org/#website","url":"https://monumentwatch.org/","name":"Monument Watch","description":"Monitoring the Cultural Heritage of Artsakh","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https://monumentwatch.org/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"en-US"}]}</script>
<!-- / Yoast SEO plugin. -->


                                                   Location

Taghot village is located in the Republic of Artsakh's Hadrut region and is currently occupied by Azerbaijan (Fig. 1). Historical sites and monuments abound in the village and its surroundings. Surb Hovhannes church is preserved on the village's northern outskirts and is fully intact (Fig. 2).

		<img src="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/Taxut_.jpg?v=1662716308" width="1354" height="480" srcset="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/Taxut_.jpg?v=1662716308 1354w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/Taxut_-300x106.jpg?v=1662716308 300w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/Taxut_-1024x363.jpg?v=1662716308 1024w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/Taxut_-768x272.jpg?v=1662716308 768w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/Taxut_-370x131.jpg?v=1662716308 370w" sizes="(max-width: 1354px) 100vw, 1354px" alt="" loading="lazy" 		class="so-widget-image"/>

		<img src="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-1-scaled.jpg?v=1662716342" width="2560" height="1706" srcset="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-1-scaled.jpg?v=1662716342 2560w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-1-300x200.jpg?v=1662716342 300w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-1-1024x683.jpg?v=1662716342 1024w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-1-768x512.jpg?v=1662716342 768w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-1-1536x1024.jpg?v=1662716342 1536w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-1-2048x1365.jpg?v=1662716342 2048w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-1-370x247.jpg?v=1662716342 370w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-1-272x182.jpg?v=1662716342 272w" sizes="(max-width: 2560px) 100vw, 2560px" title="Fig. 1 The general view of the village from the north, 2013, photo by S. Danielyan." alt="" loading="lazy" 		class="so-widget-image"/>

Fig. 1 The general view of the village from the north, 2013, photo by S. Danielyan.

		<img src="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/002-2-1-scaled.jpg?v=1662716405" width="2560" height="1706" srcset="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/002-2-1-scaled.jpg?v=1662716405 2560w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/002-2-1-300x200.jpg?v=1662716405 300w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/002-2-1-1024x683.jpg?v=1662716405 1024w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/002-2-1-768x512.jpg?v=1662716405 768w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/002-2-1-1536x1024.jpg?v=1662716405 1536w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/002-2-1-2048x1365.jpg?v=1662716405 2048w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/002-2-1-370x247.jpg?v=1662716405 370w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/002-2-1-272x182.jpg?v=1662716405 272w" sizes="(max-width: 2560px) 100vw, 2560px" title="Fig. 2 The church from the southwest, 2016, photo by S. Danielyan." alt="" loading="lazy" 		class="so-widget-image"/>

Fig. 2 The church from the southwest, 2016, photo by S. Danielyan.

Historical overview

Taghot is one of the historically significant villages in Artsakh.The village's life became more active in the early 18th century when Khoja Ghazar and his fellow villagers relocated here from the Darpas village of Syunik (which was also known as Aghverts at the time).

Makar bishop Barkhudaryants writes in his description of the village, "Taghot is located in the southern part of the Dogh settlement, above the height on the right side of the brook flowing from the Mokhrenis valley. The residents migrated from the Darbas village of Syunik. The land is royal, and the local harvest is the same. The climate in the village is temperate, the quality of water is excellent. The average life expectancy is 85 years. Surb Hovhannes church is built of stone and mortar. The church has three priests. Households- 70, male-256, female- 219" (Barkhutaryants 1895, 73).

Surb Hovhannes Church's construction date is unknown; it is most likely a building from the early nineteenth century. Since 1841, the church has been mentioned in written sources.

Architectural-compositional examination

It is a vaulted single-nave hall with a rectangular architectural plan (measurements 13,9x8 meters), built with unpolished lime mortar and sandstone from the local area (Figs. 3, 4). Only the corner and arch stones have been polished. The southern and northern walls support the gable roof.

The only entrance is from the south. It is illuminated by three windows from the east and one from each of the other facades. During the Soviet era, the southern window was demolished and enlarged (Fig. 5). The semicircular tabernacle faces east, and the two sacristies run parallel to it. The baptismal font has been preserved inside, in a niche in the northern wall near the sacristy.

		<img src="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/003-1.jpg?v=1662716572" width="1093" height="820" srcset="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/003-1.jpg?v=1662716572 1093w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/003-1-300x225.jpg?v=1662716572 300w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/003-1-1024x768.jpg?v=1662716572 1024w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/003-1-768x576.jpg?v=1662716572 768w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/003-1-370x278.jpg?v=1662716572 370w" sizes="(max-width: 1093px) 100vw, 1093px" title="Fig. 3 The interior of the church facing east. The photo is provided by the Ministry of Education, Science, Culture, and Sport of the Republic of Artsakh." alt="" loading="lazy" 		class="so-widget-image"/>

Fig. 3 The interior of the church facing east. The photo is provided by the Ministry of Education, Science, Culture, and Sport of the Republic of Artsakh.

		<img src="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/004.jpg?v=1662716612" width="1093" height="819" srcset="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/004.jpg?v=1662716612 1093w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/004-300x225.jpg?v=1662716612 300w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/004-1024x767.jpg?v=1662716612 1024w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/004-768x575.jpg?v=1662716612 768w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/004-370x277.jpg?v=1662716612 370w" sizes="(max-width: 1093px) 100vw, 1093px" title="Fig. 4 The interior of the church facing west. The photo is provided by the Ministry of Education, Science, Culture, and Sport of the Republic of Artsakh." alt="" loading="lazy" 		class="so-widget-image"/>

Fig. 4 The interior of the church facing west. The photo is provided by the Ministry of Education, Science, Culture, and Sport of the Republic of Artsakh.

		<img src="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/005.jpg?v=1662716654" width="1217" height="913" srcset="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/005.jpg?v=1662716654 1217w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/005-300x225.jpg?v=1662716654 300w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/005-1024x768.jpg?v=1662716654 1024w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/005-768x576.jpg?v=1662716654 768w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/005-370x278.jpg?v=1662716654 370w" sizes="(max-width: 1217px) 100vw, 1217px" title="Fig. 5 The southern facade of the church. The photo is provided by the Ministry of Education, Science, Culture, and Sport of the Republic of Artsakh." alt="" loading="lazy" 		class="so-widget-image"/>

Fig. 5 The southern facade of the church. The photo is provided by the Ministry of Education, Science, Culture, and Sport of the Republic of Artsakh.

A Quatrain donative inscription has been preserved on the south facade of the church, above the entrance, directly under the cornice (Fig. 6). The inscription says, "This Shurjar (Armenian chasbule, religious attire) was gifted to the Surb Hovhannes church in 1896 by the Taghot villager Hovakim Andonean Karapeteants."

Several tombstones have been preserved beneath the church's southern wall, two of which have inscriptions (fig. 7). The inscriptions are the following:

"This is a tombstone from the year 1731 for Eghiazar's son, Hakhnazar."

"This is a tombstone from the year 1741 for Meliqset's son, Friar Qaspar" (Abrahamyan, 2021, 61, 62).

A fragmented but complete, beautifully sculpted khachkar has been preserved on the church's eastern side, resting on the main wall.

		<img src="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/006-e1662734295534.jpg?v=1662716812" width="1092" height="726" srcset="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/006-e1662734295534.jpg?v=1662716812 1092w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/006-e1662734295534-300x199.jpg?v=1662716812 300w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/006-e1662734295534-1024x681.jpg?v=1662716812 1024w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/006-e1662734295534-768x511.jpg?v=1662716812 768w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/006-e1662734295534-370x246.jpg?v=1662716812 370w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/006-e1662734295534-272x182.jpg?v=1662716812 272w" sizes="(max-width: 1092px) 100vw, 1092px" title="Fig. 6 The donative inscription, photo is provided by the Ministry of Education, Science, Culture, and Sport of the Republic of Artsakh." alt="" loading="lazy" 		class="so-widget-image"/>

Fig. 6 The donative inscription, photo is provided by the Ministry of Education, Science, Culture, and Sport of the Republic of Artsakh.

		<img src="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/007-scaled.jpg?v=1662716849" width="2560" height="1707" srcset="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/007-scaled.jpg?v=1662716849 2560w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/007-300x200.jpg?v=1662716849 300w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/007-1024x683.jpg?v=1662716849 1024w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/007-768x512.jpg?v=1662716849 768w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/007-1536x1024.jpg?v=1662716849 1536w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/007-2048x1365.jpg?v=1662716849 2048w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/007-370x247.jpg?v=1662716849 370w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/007-272x182.jpg?v=1662716849 272w" sizes="(max-width: 2560px) 100vw, 2560px" title="Fig. 7 Tombstones attached to the southern wall, 2013, photo by S. Danielyan." alt="" loading="lazy" 		class="so-widget-image"/>

Fig. 7 Tombstones attached to the southern wall, 2013, photo by S. Danielyan.

The condition before, during and after the war

The church was not functional, and the roof tiles had not been preserved. As a result, trees and vegetation grew on the roof. Although the church was completely intact prior to and during the 2020 war, no information is available about its post-war condition.

Bibliography

Barkhutariants 1895 - Barkhutariants M., Artsakh, Baku.

Abrahamyan 2021 - Abrahamyan E., Historical Monuments of Taghot Village, Vardzq, No. 15.

Location Taghot village is located in the Republic of Artsakh’s Hadrut region and is currently occupied by Azerbaijan (Fig. 1). Historical sites and monuments abound in the village and its surroundings. Surb Hovhannes church is preserved on the village’s northern outskirts and is fully intact (Fig. 2).

<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v21.1 - https://yoast.com/wordpress/plugins/seo/ -->
<title>Surb Hovhannes church of Taghot - Monument Watch</title>
<meta name="robots" content="index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1" />
<link rel="canonical" href="https://monumentwatch.org/en/monument/surb-hovhannes-church-of-taghot/" />
<meta property="og:locale" content="en_US" />
<meta property="og:type" content="article" />
<meta property="og:title" content="Surb Hovhannes church of Taghot - Monument Watch" />
<meta property="og:description" content="                                                   Location Taghot village is located in the Republic of Artsakh's Hadrut region and is currently occupied by Azerbaijan (Fig. 1). Historical sites and monuments abound in the village and its surroundings. Surb Hovhannes church is preserved on the village's northern outskirts and is fully intact (Fig. 2)." />
<meta property="og:url" content="https://monumentwatch.org/en/monument/surb-hovhannes-church-of-taghot/" />
<meta property="og:site_name" content="Monument Watch" />
<meta property="article:modified_time" content="2022-09-13T09:16:59+00:00" />
<meta property="og:image" content="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/002-2-1-scaled.jpg?v=1662716405" />
	<meta property="og:image:width" content="2560" />
	<meta property="og:image:height" content="1706" />
	<meta property="og:image:type" content="image/jpeg" />
<meta name="twitter:card" content="summary_large_image" />
<script type="application/ld+json" class="yoast-schema-graph">{"@context":"https://schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https://monumentwatch.org/en/monument/surb-hovhannes-church-of-taghot/","url":"https://monumentwatch.org/en/monument/surb-hovhannes-church-of-taghot/","name":"Surb Hovhannes church of Taghot - Monument Watch","isPartOf":{"@id":"https://monumentwatch.org/#website"},"datePublished":"2022-09-09T09:48:53+00:00","dateModified":"2022-09-13T09:16:59+00:00","breadcrumb":{"@id":"https://monumentwatch.org/en/monument/surb-hovhannes-church-of-taghot/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https://monumentwatch.org/en/monument/surb-hovhannes-church-of-taghot/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https://monumentwatch.org/en/monument/surb-hovhannes-church-of-taghot/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https://monumentwatch.org/en/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Surb Hovhannes church of Taghot"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https://monumentwatch.org/#website","url":"https://monumentwatch.org/","name":"Monument Watch","description":"Monitoring the Cultural Heritage of Artsakh","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https://monumentwatch.org/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"en-US"}]}</script>
<!-- / Yoast SEO plugin. -->


Location

The Surb Astvatsatsin Church is located in the Tsamdzor village center, in the Hadrut region (Fig. 1).

		<img src="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/306163669_923078771898949_8267686688559469100_n.jpg?v=1663008837" width="1354" height="418" srcset="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/306163669_923078771898949_8267686688559469100_n.jpg?v=1663008837 1354w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/306163669_923078771898949_8267686688559469100_n-300x93.jpg?v=1663008837 300w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/306163669_923078771898949_8267686688559469100_n-1024x316.jpg?v=1663008837 1024w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/306163669_923078771898949_8267686688559469100_n-768x237.jpg?v=1663008837 768w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/306163669_923078771898949_8267686688559469100_n-370x114.jpg?v=1663008837 370w" sizes="(max-width: 1354px) 100vw, 1354px" alt="" loading="lazy" 		class="so-widget-image"/>

		<img src="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-3.jpg?v=1663008889" width="1280" height="960" srcset="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-3.jpg?v=1663008889 1280w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-3-300x225.jpg?v=1663008889 300w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-3-1024x768.jpg?v=1663008889 1024w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-3-768x576.jpg?v=1663008889 768w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-3-370x278.jpg?v=1663008889 370w" sizes="(max-width: 1280px) 100vw, 1280px" title="Fig. 1 The Church from the South, 2017, photo by G. Budaghyan." alt="" loading="lazy" 		class="so-widget-image"/>

Fig. 1 The Church from the South, 2017, photo by G. Budaghyan.

Historical overview

Tsamdzor village is about 15 kilometers southwest of Hadrut city. As a result of Operation Ring, Armenians were evacuated from the village for the first time in 1991. It was liberated in 1992.

The village has been occupied by Azerbaijan since October 2020.

Architectural-compositional examination

The monument is a three-nave hall with a rectangular architectural plan and two pairs of pylons that end in the east with a semicircular tabernacle. The tabernacle is attached to southern and northern sacristies (Fig. 2).The only entrance is on the south side and is lit by five small windows (Fig. 3).

It measures 14.6 meters in length, 10 meters in width, and 7.5 meters in height. The roof is vaulted inwardly and is covered in tinplate outwardly.

The date of the church's construction (1696) is engraved on one of the two stones enchased in the upper part of the church entrance, while the other is 1818, which is most likely the date of the church's renovation (Fig. 4). Khachkars and a tombstone with an inscription are enchased into the walls (Fig. 5).

The church was used for economic purposes during the Soviet era.

		<img src="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/002-2-3-scaled.jpg?v=1663009109" width="2560" height="1792" srcset="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/002-2-3-scaled.jpg?v=1663009109 2560w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/002-2-3-300x210.jpg?v=1663009109 300w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/002-2-3-1024x717.jpg?v=1663009109 1024w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/002-2-3-768x537.jpg?v=1663009109 768w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/002-2-3-1536x1075.jpg?v=1663009109 1536w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/002-2-3-2048x1433.jpg?v=1663009109 2048w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/002-2-3-370x259.jpg?v=1663009109 370w" sizes="(max-width: 2560px) 100vw, 2560px" title="Fig. 2 The interior of the church. The photo is from the database of the Republic of Artsakh's "State Service for the Protection of the Historical Environment" SNCO." alt="" loading="lazy" 		class="so-widget-image"/>

Fig. 2 The interior of the church. The photo is from the database of the Republic of Artsakh's "State Service for the Protection of the Historical Environment" SNCO.

		<img src="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07-1.jpeg?v=1663009998" width="1170" height="991" srcset="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07-1.jpeg?v=1663009998 1170w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07-1-300x254.jpeg?v=1663009998 300w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07-1-1024x867.jpeg?v=1663009998 1024w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07-1-768x651.jpeg?v=1663009998 768w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07-1-370x313.jpeg?v=1663009998 370w" sizes="(max-width: 1170px) 100vw, 1170px" title="Fig. 4 The constructional inscription of the church, 2017, photo by G. Budaghyan." alt="" loading="lazy" 		class="so-widget-image"/>

Fig. 4 The constructional inscription of the church, 2017, photo by G. Budaghyan.

The condition before, during and after the war

The church was in good condition prior to the war. It was not damaged during the first and second Artsakh wars' military operations. There is no information available regarding the post-war situation.

		<img src="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07-2.jpeg?v=1663009952" width="1170" height="1546" srcset="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07-2.jpeg?v=1663009952 1170w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07-2-227x300.jpeg?v=1663009952 227w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07-2-775x1024.jpeg?v=1663009952 775w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07-2-768x1015.jpeg?v=1663009952 768w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07-2-1162x1536.jpeg?v=1663009952 1162w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07-2-280x370.jpeg?v=1663009952 280w" sizes="(max-width: 1170px) 100vw, 1170px" title="Fig. 3 The entrance to the church, 2017, photo by G. Budaghyan." alt="" loading="lazy" 		class="so-widget-image"/>

Fig. 3 The entrance to the church, 2017, photo by G. Budaghyan.

		<img src="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07.jpeg?v=1663010041" width="1170" height="866" srcset="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07.jpeg?v=1663010041 1170w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07-300x222.jpeg?v=1663010041 300w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07-1024x758.jpeg?v=1663010041 1024w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07-768x568.jpeg?v=1663010041 768w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07-370x274.jpeg?v=1663010041 370w" sizes="(max-width: 1170px) 100vw, 1170px" title="Fig. 5 One of the khachkars enchased on the church wall, 2017, photo by G. Budaghyan." alt="" loading="lazy" 		class="so-widget-image"/>

Fig. 5 One of the khachkars enchased on the church wall, 2017, photo by G. Budaghyan.

Bibliography

Barkhutarian M., Artsakh, Baku, 1895.

Mkrtchyan Sh., Historical and architectural monuments of Nagorno Karabakh, Yerevan, 1985.

Location The Surb Astvatsatsin Church is located in the Tsamdzor village center, in the Hadrut region (Fig. 1). Historical overview Tsamdzor village is about 15 kilometers southwest of Hadrut city. As a result of Operation Ring, Armenians were evacuated from the village for the first time in 1991. It was liberated in 1992. The village has been occupied by Azerbaijan since October 2020. Architectural-compositional examination The monument is a three-nave hall with a rectangular architectural plan and two pairs of pylons that end in the east with a semicircular tabernacle. The tabernacle is attached to southern and northern sacristies (Fig. 2).The only entrance is on the south side and is lit by five small windows (Fig. 3). It measures 14.6 meters in length, 10 meters in width, and 7.5 meters in height. The roof is vaulted inwardly and is covered in tinplate outwardly. The date of the church’s construction (1696) is engraved on one of the two stones enchased in the upper part of the church entrance, while the other is 1818, which is most likely the date of the church’s renovation (Fig. 4). Khachkars and a tombstone with an inscription are enchased into the walls (Fig. 5). The church was used for economic purposes during the Soviet era. The condition before, during and after the war The church was in good condition prior to the war. It was not damaged during the first and second Artsakh wars’ military operations. There is no information available regarding the post-war situation.

<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v21.1 - https://yoast.com/wordpress/plugins/seo/ -->
<title>Surb Astvatsatsin Church of Tsamdzor - Monument Watch</title>
<meta name="robots" content="index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1" />
<link rel="canonical" href="https://monumentwatch.org/en/monument/surb-astvatsatsin-church-of-tsamdzor/" />
<meta property="og:locale" content="en_US" />
<meta property="og:type" content="article" />
<meta property="og:title" content="Surb Astvatsatsin Church of Tsamdzor - Monument Watch" />
<meta property="og:description" content="Location The Surb Astvatsatsin Church is located in the Tsamdzor village center, in the Hadrut region (Fig. 1). Historical overview Tsamdzor village is about 15 kilometers southwest of Hadrut city. As a result of Operation Ring, Armenians were evacuated from the village for the first time in 1991. It was liberated in 1992. The village has been occupied by Azerbaijan since October 2020. Architectural-compositional examination The monument is a three-nave hall with a rectangular architectural plan and two pairs of pylons that end in the east with a semicircular tabernacle. The tabernacle is attached to southern and northern sacristies (Fig. 2).The only entrance is on the south side and is lit by five small windows (Fig. 3). It measures 14.6 meters in length, 10 meters in width, and 7.5 meters in height. The roof is vaulted inwardly and is covered in tinplate outwardly. The date of the church's construction (1696) is engraved on one of the two stones enchased in the upper part of the church entrance, while the other is 1818, which is most likely the date of the church's renovation (Fig. 4). Khachkars and a tombstone with an inscription are enchased into the walls (Fig. 5). The church was used for economic purposes during the Soviet era. The condition before, during and after the war The church was in good condition prior to the war. It was not damaged during the first and second Artsakh wars' military operations. There is no information available regarding the post-war situation." />
<meta property="og:url" content="https://monumentwatch.org/en/monument/surb-astvatsatsin-church-of-tsamdzor/" />
<meta property="og:site_name" content="Monument Watch" />
<meta property="article:modified_time" content="2022-09-15T11:59:37+00:00" />
<meta property="og:image" content="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-3.jpg?v=1663008889" />
	<meta property="og:image:width" content="1280" />
	<meta property="og:image:height" content="960" />
	<meta property="og:image:type" content="image/jpeg" />
<meta name="twitter:card" content="summary_large_image" />
<script type="application/ld+json" class="yoast-schema-graph">{"@context":"https://schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https://monumentwatch.org/en/monument/surb-astvatsatsin-church-of-tsamdzor/","url":"https://monumentwatch.org/en/monument/surb-astvatsatsin-church-of-tsamdzor/","name":"Surb Astvatsatsin Church of Tsamdzor - Monument Watch","isPartOf":{"@id":"https://monumentwatch.org/#website"},"datePublished":"2022-09-12T19:17:20+00:00","dateModified":"2022-09-15T11:59:37+00:00","breadcrumb":{"@id":"https://monumentwatch.org/en/monument/surb-astvatsatsin-church-of-tsamdzor/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https://monumentwatch.org/en/monument/surb-astvatsatsin-church-of-tsamdzor/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https://monumentwatch.org/en/monument/surb-astvatsatsin-church-of-tsamdzor/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https://monumentwatch.org/en/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Surb Astvatsatsin Church of Tsamdzor"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https://monumentwatch.org/#website","url":"https://monumentwatch.org/","name":"Monument Watch","description":"Monitoring the Cultural Heritage of Artsakh","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https://monumentwatch.org/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"en-US"}]}</script>
<!-- / Yoast SEO plugin. -->


ЦерковьСурб Ованнес села Тахот

Локализация

Село Тахот расположено в Гадрутском районе Арцаха. Ныне оккупировано со стороны Азербайджана (рис. 1). Тахот и окрестности богаты историческими памятниками. На северо-западном краю села в целости сохранилась церковь Сурб Ованнес (рис. 2).

		<img src="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/Taxut_.jpg?v=1662716308" width="1354" height="480" srcset="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/Taxut_.jpg?v=1662716308 1354w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/Taxut_-300x106.jpg?v=1662716308 300w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/Taxut_-1024x363.jpg?v=1662716308 1024w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/Taxut_-768x272.jpg?v=1662716308 768w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/Taxut_-370x131.jpg?v=1662716308 370w" sizes="(max-width: 1354px) 100vw, 1354px" alt="" loading="lazy" 		class="so-widget-image"/>

		<img src="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-1-scaled.jpg?v=1662716342" width="2560" height="1706" srcset="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-1-scaled.jpg?v=1662716342 2560w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-1-300x200.jpg?v=1662716342 300w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-1-1024x683.jpg?v=1662716342 1024w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-1-768x512.jpg?v=1662716342 768w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-1-1536x1024.jpg?v=1662716342 1536w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-1-2048x1365.jpg?v=1662716342 2048w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-1-370x247.jpg?v=1662716342 370w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-1-272x182.jpg?v=1662716342 272w" sizes="(max-width: 2560px) 100vw, 2560px" title="Рис. 1 Общий вид села с севера, 2013, фото С. Даниеляна." alt="" loading="lazy" 		class="so-widget-image"/>

Рис. 1 Общий вид села с севера, 2013, фото С. Даниеляна.

		<img src="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/002-2-1-scaled.jpg?v=1662716405" width="2560" height="1706" srcset="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/002-2-1-scaled.jpg?v=1662716405 2560w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/002-2-1-300x200.jpg?v=1662716405 300w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/002-2-1-1024x683.jpg?v=1662716405 1024w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/002-2-1-768x512.jpg?v=1662716405 768w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/002-2-1-1536x1024.jpg?v=1662716405 1536w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/002-2-1-2048x1365.jpg?v=1662716405 2048w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/002-2-1-370x247.jpg?v=1662716405 370w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/002-2-1-272x182.jpg?v=1662716405 272w" sizes="(max-width: 2560px) 100vw, 2560px" title="Рис. 2 Церковь с юго-запада, 2016, фото фото С. Даниеляна." alt="" loading="lazy" 		class="so-widget-image"/>

Рис. 2 Церковь с юго-запада, 2016, фото фото С. Даниеляна.

Исторический очерк

Тахот – одно из арцахских сел с богатым историческим прошлым. Жизнь в селе стала еще более активной в начале 18-го века после переезда сюда из села Дарпас (в те времена – Ахверц) области Сюник Ходжи Лазара и его односельчан. Епископ Макар Бархударянц отмечал: «Село Тахот. Основано на южной стороне поселка Дох на возвышенности правого берега ручья, текущего из ущелья Мохрениса. Население переселилось сюда из села Дарпас Большого Сюника. Земли царские, урожай такой же. Воздух и климат умеренный, отменная вода, высокая продолжительность жизни, 85. Церковь – Сурб Ованнес, построенная из камня и известняка. Три священника. 70 домов, 256 мужчин, 219 женщин» (Бархударянц 1895, 73).

Дата строительства церкви Сурб Ованнес неизвестна. По всей вероятности, это сооружение начала 19-го века. В письменных источниках церковь упоминается с 1841-го года.

Архитектурно-композиционный анализ

Церковь представляет собой однонефный сводчатый зал (размеры – 13,9х8 метров). Построена из местного груботесанного известняка и песчанника (рис. 3, 4). Чистотесанные камни использованы лишь в углах и арках. Двускатная крыша опирается на южную и северную стены. Единственный вход с юга. Церковь имеет три окна с востока и по одному с других сторон, обеспечивающие освещение зала. Южное окно было разобрано и расширено в советские годы (рис.5). В восточной части расположена полукруглая абсида, по обе стороны которой построены ризницы.  Внутри церкви, в нише северной стены у ризницы сохранилась крестильная купель.

		<img src="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/003-1.jpg?v=1662716572" width="1093" height="820" srcset="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/003-1.jpg?v=1662716572 1093w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/003-1-300x225.jpg?v=1662716572 300w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/003-1-1024x768.jpg?v=1662716572 1024w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/003-1-768x576.jpg?v=1662716572 768w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/003-1-370x278.jpg?v=1662716572 370w" sizes="(max-width: 1093px) 100vw, 1093px" title="Рис. 3 Интерьер церкви, вид на восток, фото из каталога МОНКС АР." alt="" loading="lazy" 		class="so-widget-image"/>

Рис. 3 Интерьер церкви, вид на восток, фото из каталога МОНКС АР.

		<img src="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/004.jpg?v=1662716612" width="1093" height="819" srcset="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/004.jpg?v=1662716612 1093w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/004-300x225.jpg?v=1662716612 300w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/004-1024x767.jpg?v=1662716612 1024w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/004-768x575.jpg?v=1662716612 768w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/004-370x277.jpg?v=1662716612 370w" sizes="(max-width: 1093px) 100vw, 1093px" title="Рис. 4 Интерьер церкви, вид на запад, фото из каталога МОНКС АР." alt="" loading="lazy" 		class="so-widget-image"/>

Рис. 4 Интерьер церкви, вид на запад, фото из каталога МОНКС АР.

		<img src="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/005.jpg?v=1662716654" width="1217" height="913" srcset="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/005.jpg?v=1662716654 1217w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/005-300x225.jpg?v=1662716654 300w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/005-1024x768.jpg?v=1662716654 1024w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/005-768x576.jpg?v=1662716654 768w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/005-370x278.jpg?v=1662716654 370w" sizes="(max-width: 1217px) 100vw, 1217px" title="Рис. 5 Южный фасад церкви, фото из каталога МОНКС АР." alt="" loading="lazy" 		class="so-widget-image"/>

Рис. 5 Южный фасад церкви, фото из каталога МОНКС АР.

На южном фасаде церкви, непосредственно под тимпаном над входом сохранилась дарственная четырехстрочная надпись (рис. 6): «Риза дарована церкви Сурб Ованнес села Тахот в память от Овакима Андонеана Карапетянца. 1896-ой год».

Под южной стеной сохранилось несколько надгробий, установленных рядом, два их которых носят следующие надписи: «Это надгробие Ахназара, сына Елиазара, 1180-ый (1731) год».

Это надгробие монаха Каспара, сына монаха Меликсета, 1890-ый (1741) год» (Абраамян 2021, 61-62).

У восточной стены сохранился разбитый, но сохранившийся полностью резной хачкар.

		<img src="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/006-e1662734295534.jpg?v=1662716812" width="1092" height="726" srcset="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/006-e1662734295534.jpg?v=1662716812 1092w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/006-e1662734295534-300x199.jpg?v=1662716812 300w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/006-e1662734295534-1024x681.jpg?v=1662716812 1024w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/006-e1662734295534-768x511.jpg?v=1662716812 768w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/006-e1662734295534-370x246.jpg?v=1662716812 370w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/006-e1662734295534-272x182.jpg?v=1662716812 272w" sizes="(max-width: 1092px) 100vw, 1092px" title="Рис. 6 Дарственная надпись, фото из каталога МОНКС АР." alt="" loading="lazy" 		class="so-widget-image"/>

Рис. 6 Дарственная надпись, фото из каталога МОНКС АР.

		<img src="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/007-scaled.jpg?v=1662716849" width="2560" height="1707" srcset="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/007-scaled.jpg?v=1662716849 2560w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/007-300x200.jpg?v=1662716849 300w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/007-1024x683.jpg?v=1662716849 1024w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/007-768x512.jpg?v=1662716849 768w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/007-1536x1024.jpg?v=1662716849 1536w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/007-2048x1365.jpg?v=1662716849 2048w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/007-370x247.jpg?v=1662716849 370w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/007-272x182.jpg?v=1662716849 272w" sizes="(max-width: 2560px) 100vw, 2560px" title="Рис. 7 Надгробия у южной стены, 2013, фото фото С. Даниеляна." alt="" loading="lazy" 		class="so-widget-image"/>

Рис. 7 Надгробия у южной стены, 2013, фото фото С. Даниеляна.

Состояние до, во время и после войны

Церковь была недействующей. Черепичная кровля не сохранилось. По этой причине она покрылась растительностью, на ней выросли деревья. Хотя до войны 2020-го года и во время войны церковь полностью была целой, информации о ее состоянии после войны ничего не известно.

Литература

Бархударянц 1895 – Бархударянц М., «Арцах», Баку.

Абраамян 2021 – Абраамян Э., «Исторические памятники села Тахот», Вардзк, №15.

<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v21.1 - https://yoast.com/wordpress/plugins/seo/ -->
<title>ЦерковьСурб Ованнес села Тахот - Monument Watch</title>
<meta name="robots" content="index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1" />
<link rel="canonical" href="https://monumentwatch.org/ru/monument/церковьсурб-ованнес-села-тахот/" />
<meta property="og:locale" content="en_US" />
<meta property="og:type" content="article" />
<meta property="og:title" content="ЦерковьСурб Ованнес села Тахот - Monument Watch" />
<meta property="og:description" content="Локализация Село Тахот расположено в Гадрутском районе Арцаха. Ныне оккупировано со стороны Азербайджана (рис. 1). Тахот и окрестности богаты историческими памятниками. На северо-западном краю села в целости сохранилась церковь Сурб Ованнес (рис. 2)." />
<meta property="og:url" content="https://monumentwatch.org/ru/monument/церковьсурб-ованнес-села-тахот/" />
<meta property="og:site_name" content="Monument Watch" />
<meta property="article:modified_time" content="2022-09-18T13:08:20+00:00" />
<meta property="og:image" content="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/002-2-1-scaled.jpg?v=1662716405" />
	<meta property="og:image:width" content="2560" />
	<meta property="og:image:height" content="1706" />
	<meta property="og:image:type" content="image/jpeg" />
<meta name="twitter:card" content="summary_large_image" />
<script type="application/ld+json" class="yoast-schema-graph">{"@context":"https://schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https://monumentwatch.org/ru/monument/%d1%86%d0%b5%d1%80%d0%ba%d0%be%d0%b2%d1%8c%d1%81%d1%83%d1%80%d0%b1-%d0%be%d0%b2%d0%b0%d0%bd%d0%bd%d0%b5%d1%81-%d1%81%d0%b5%d0%bb%d0%b0-%d1%82%d0%b0%d1%85%d0%be%d1%82/","url":"https://monumentwatch.org/ru/monument/%d1%86%d0%b5%d1%80%d0%ba%d0%be%d0%b2%d1%8c%d1%81%d1%83%d1%80%d0%b1-%d0%be%d0%b2%d0%b0%d0%bd%d0%bd%d0%b5%d1%81-%d1%81%d0%b5%d0%bb%d0%b0-%d1%82%d0%b0%d1%85%d0%be%d1%82/","name":"ЦерковьСурб Ованнес села Тахот - Monument Watch","isPartOf":{"@id":"https://monumentwatch.org/#website"},"datePublished":"2022-09-09T09:48:53+00:00","dateModified":"2022-09-18T13:08:20+00:00","breadcrumb":{"@id":"https://monumentwatch.org/ru/monument/%d1%86%d0%b5%d1%80%d0%ba%d0%be%d0%b2%d1%8c%d1%81%d1%83%d1%80%d0%b1-%d0%be%d0%b2%d0%b0%d0%bd%d0%bd%d0%b5%d1%81-%d1%81%d0%b5%d0%bb%d0%b0-%d1%82%d0%b0%d1%85%d0%be%d1%82/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https://monumentwatch.org/ru/monument/%d1%86%d0%b5%d1%80%d0%ba%d0%be%d0%b2%d1%8c%d1%81%d1%83%d1%80%d0%b1-%d0%be%d0%b2%d0%b0%d0%bd%d0%bd%d0%b5%d1%81-%d1%81%d0%b5%d0%bb%d0%b0-%d1%82%d0%b0%d1%85%d0%be%d1%82/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https://monumentwatch.org/ru/monument/%d1%86%d0%b5%d1%80%d0%ba%d0%be%d0%b2%d1%8c%d1%81%d1%83%d1%80%d0%b1-%d0%be%d0%b2%d0%b0%d0%bd%d0%bd%d0%b5%d1%81-%d1%81%d0%b5%d0%bb%d0%b0-%d1%82%d0%b0%d1%85%d0%be%d1%82/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https://monumentwatch.org/en/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"ЦерковьСурб Ованнес села Тахот"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https://monumentwatch.org/#website","url":"https://monumentwatch.org/","name":"Monument Watch","description":"Monitoring the Cultural Heritage of Artsakh","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https://monumentwatch.org/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"en-US"}]}</script>
<!-- / Yoast SEO plugin. -->


Церковь Сурб Аствацацин села Цамдзор

Локализация

Церковь Сурб Аствацацин находится в центре села Цамдзор Гадрутского района (рис. 1).

		<img src="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/306163669_923078771898949_8267686688559469100_n.jpg?v=1663008837" width="1354" height="418" srcset="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/306163669_923078771898949_8267686688559469100_n.jpg?v=1663008837 1354w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/306163669_923078771898949_8267686688559469100_n-300x93.jpg?v=1663008837 300w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/306163669_923078771898949_8267686688559469100_n-1024x316.jpg?v=1663008837 1024w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/306163669_923078771898949_8267686688559469100_n-768x237.jpg?v=1663008837 768w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/306163669_923078771898949_8267686688559469100_n-370x114.jpg?v=1663008837 370w" sizes="(max-width: 1354px) 100vw, 1354px" alt="" loading="lazy" 		class="so-widget-image"/>

		<img src="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-3.jpg?v=1663008889" width="1280" height="960" srcset="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-3.jpg?v=1663008889 1280w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-3-300x225.jpg?v=1663008889 300w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-3-1024x768.jpg?v=1663008889 1024w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-3-768x576.jpg?v=1663008889 768w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-3-370x278.jpg?v=1663008889 370w" sizes="(max-width: 1280px) 100vw, 1280px" title="Рис. 1 Вид на церковь с юга, 2017, фото Г. Будагян." alt="" loading="lazy" 		class="so-widget-image"/>

Рис. 1 Вид на церковь с юга, 2017, фото Г. Будагян.

Исторический очерк

Село Цамдзор расположено к юго-западу от города Гадрут, примерно на расстоянии 15 км.  Впервые армяне были выселены из села в 1991-ом году в результате операции «Кольцо». Оно было освобождено в 1992-ом году. С 2020-го года находится в оккупации со стороны Азербайджана.

Архитектурно-композиционный анализ

Церковь представляет собой трехнефный зал с двумя парами пилонов. На востоке завершается полукруглой абсидой и примыкающими к ней южной и северной ризницами (рис. 2). Единственный вход открыт с юга (рис. 3), освещается через пять маленьких окон. Имеет длину 14,6 метров, ширину 10 метров и высоту 7,5 метров.

На одном из встроенных в стену над входом двух камней имеется дата строительства церкви – 1696 год, на другом – 1818-ый (рис. 4). Последняя, видимо, является датой ремонта. В стены встроены хачкары (рис. 5) и одно надгробие с надписью. В советские годы церковь использовали в хозяйственных целях.

		<img src="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/002-2-3-scaled.jpg?v=1663009109" width="2560" height="1792" srcset="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/002-2-3-scaled.jpg?v=1663009109 2560w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/002-2-3-300x210.jpg?v=1663009109 300w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/002-2-3-1024x717.jpg?v=1663009109 1024w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/002-2-3-768x537.jpg?v=1663009109 768w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/002-2-3-1536x1075.jpg?v=1663009109 1536w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/002-2-3-2048x1433.jpg?v=1663009109 2048w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/002-2-3-370x259.jpg?v=1663009109 370w" sizes="(max-width: 2560px) 100vw, 2560px" title="Рис. 2 Церковь изнутри, фото из электронного каталога ГНКО «Служба историко-культурного заповедника-музея и охраны исторической среды». " alt="" loading="lazy" 		class="so-widget-image"/>

Рис. 2 Церковь изнутри, фото из электронного каталога ГНКО «Служба историко-культурного заповедника-музея и охраны исторической среды».

		<img src="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07-1.jpeg?v=1663009998" width="1170" height="991" srcset="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07-1.jpeg?v=1663009998 1170w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07-1-300x254.jpeg?v=1663009998 300w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07-1-1024x867.jpeg?v=1663009998 1024w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07-1-768x651.jpeg?v=1663009998 768w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07-1-370x313.jpeg?v=1663009998 370w" sizes="(max-width: 1170px) 100vw, 1170px" title="Рис. 4 Строительная надпись церкви, 2017, фото Г. Будагян." alt="" loading="lazy" 		class="so-widget-image"/>

Рис. 4 Строительная надпись церкви, 2017, фото Г. Будагян.

Состояние до, во время и после войны

Церковь находилась в хорошем состоянии. Во время вооруженных действий первой и второй арцахских войн она не пострадала. О состоянии памятника после войны никакой информации нет.

		<img src="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07-2.jpeg?v=1663009952" width="1170" height="1546" srcset="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07-2.jpeg?v=1663009952 1170w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07-2-227x300.jpeg?v=1663009952 227w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07-2-775x1024.jpeg?v=1663009952 775w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07-2-768x1015.jpeg?v=1663009952 768w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07-2-1162x1536.jpeg?v=1663009952 1162w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07-2-280x370.jpeg?v=1663009952 280w" sizes="(max-width: 1170px) 100vw, 1170px" title="Рис. 3 Вход в церковь, 2017, фото Г. Будагян." alt="" loading="lazy" 		class="so-widget-image"/>

Рис. 3 Вход в церковь, 2017, фото Г. Будагян.

		<img src="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07.jpeg?v=1663010041" width="1170" height="866" srcset="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07.jpeg?v=1663010041 1170w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07-300x222.jpeg?v=1663010041 300w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07-1024x758.jpeg?v=1663010041 1024w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07-768x568.jpeg?v=1663010041 768w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-12-09-22-11-07-370x274.jpeg?v=1663010041 370w" sizes="(max-width: 1170px) 100vw, 1170px" title="Рис. 5 Некоторые из хачкаров, встроенных в стены, 2017, фото Г. Будагян." alt="" loading="lazy" 		class="so-widget-image"/>

Рис. 5 Некоторые из хачкаров, встроенных в стены, 2017, фото Г. Будагян.

Литература

Бархударян М., «Арцах», Баку, 1895 (на арм.яз.).

Мкртчян Ш., Историко-архитектурные памятники Нагорного Карабаха, Изд-во «Айастан», Ереван, 1985 (на арм.яз.).

<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v21.1 - https://yoast.com/wordpress/plugins/seo/ -->
<title>Церковь Сурб Аствацацин села Цамдзор - Monument Watch</title>
<meta name="robots" content="index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1" />
<link rel="canonical" href="https://monumentwatch.org/ru/monument/церковь-сурб-аствацацин-села-цамдзор/" />
<meta property="og:locale" content="en_US" />
<meta property="og:type" content="article" />
<meta property="og:title" content="Церковь Сурб Аствацацин села Цамдзор - Monument Watch" />
<meta property="og:description" content="Локализация Церковь Сурб Аствацацин находится в центре села Цамдзор Гадрутского района (рис. 1). Исторический очерк Село Цамдзор расположено к юго-западу от города Гадрут, примерно на расстоянии 15 км.  Впервые армяне были выселены из села в 1991-ом году в результате операции «Кольцо». Оно было освобождено в 1992-ом году. С 2020-го года находится в оккупации со стороны Азербайджана. Архитектурно-композиционный анализ Церковь представляет собой трехнефный зал с двумя парами пилонов. На востоке завершается полукруглой абсидой и примыкающими к ней южной и северной ризницами (рис. 2). Единственный вход открыт с юга (рис. 3), освещается через пять маленьких окон. Имеет длину 14,6 метров, ширину 10 метров и высоту 7,5 метров. На одном из встроенных в стену над входом двух камней имеется дата строительства церкви – 1696 год, на другом – 1818-ый (рис. 4). Последняя, видимо, является датой ремонта. В стены встроены хачкары (рис. 5) и одно надгробие с надписью. В советские годы церковь использовали в хозяйственных целях. Состояние до, во время и после войны Церковь находилась в хорошем состоянии. Во время вооруженных действий первой и второй арцахских войн она не пострадала. О состоянии памятника после войны никакой информации нет.  " />
<meta property="og:url" content="https://monumentwatch.org/ru/monument/церковь-сурб-аствацацин-села-цамдзор/" />
<meta property="og:site_name" content="Monument Watch" />
<meta property="article:modified_time" content="2022-09-18T13:13:36+00:00" />
<meta property="og:image" content="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-3.jpg?v=1663008889" />
	<meta property="og:image:width" content="1280" />
	<meta property="og:image:height" content="960" />
	<meta property="og:image:type" content="image/jpeg" />
<meta name="twitter:card" content="summary_large_image" />
<script type="application/ld+json" class="yoast-schema-graph">{"@context":"https://schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https://monumentwatch.org/ru/monument/%d1%86%d0%b5%d1%80%d0%ba%d0%be%d0%b2%d1%8c-%d1%81%d1%83%d1%80%d0%b1-%d0%b0%d1%81%d1%82%d0%b2%d0%b0%d1%86%d0%b0%d1%86%d0%b8%d0%bd-%d1%81%d0%b5%d0%bb%d0%b0-%d1%86%d0%b0%d0%bc%d0%b4%d0%b7%d0%be%d1%80/","url":"https://monumentwatch.org/ru/monument/%d1%86%d0%b5%d1%80%d0%ba%d0%be%d0%b2%d1%8c-%d1%81%d1%83%d1%80%d0%b1-%d0%b0%d1%81%d1%82%d0%b2%d0%b0%d1%86%d0%b0%d1%86%d0%b8%d0%bd-%d1%81%d0%b5%d0%bb%d0%b0-%d1%86%d0%b0%d0%bc%d0%b4%d0%b7%d0%be%d1%80/","name":"Церковь Сурб Аствацацин села Цамдзор - Monument Watch","isPartOf":{"@id":"https://monumentwatch.org/#website"},"datePublished":"2022-09-12T19:17:20+00:00","dateModified":"2022-09-18T13:13:36+00:00","breadcrumb":{"@id":"https://monumentwatch.org/ru/monument/%d1%86%d0%b5%d1%80%d0%ba%d0%be%d0%b2%d1%8c-%d1%81%d1%83%d1%80%d0%b1-%d0%b0%d1%81%d1%82%d0%b2%d0%b0%d1%86%d0%b0%d1%86%d0%b8%d0%bd-%d1%81%d0%b5%d0%bb%d0%b0-%d1%86%d0%b0%d0%bc%d0%b4%d0%b7%d0%be%d1%80/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https://monumentwatch.org/ru/monument/%d1%86%d0%b5%d1%80%d0%ba%d0%be%d0%b2%d1%8c-%d1%81%d1%83%d1%80%d0%b1-%d0%b0%d1%81%d1%82%d0%b2%d0%b0%d1%86%d0%b0%d1%86%d0%b8%d0%bd-%d1%81%d0%b5%d0%bb%d0%b0-%d1%86%d0%b0%d0%bc%d0%b4%d0%b7%d0%be%d1%80/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https://monumentwatch.org/ru/monument/%d1%86%d0%b5%d1%80%d0%ba%d0%be%d0%b2%d1%8c-%d1%81%d1%83%d1%80%d0%b1-%d0%b0%d1%81%d1%82%d0%b2%d0%b0%d1%86%d0%b0%d1%86%d0%b8%d0%bd-%d1%81%d0%b5%d0%bb%d0%b0-%d1%86%d0%b0%d0%bc%d0%b4%d0%b7%d0%be%d1%80/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https://monumentwatch.org/en/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Церковь Сурб Аствацацин села Цамдзор"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https://monumentwatch.org/#website","url":"https://monumentwatch.org/","name":"Monument Watch","description":"Monitoring the Cultural Heritage of Artsakh","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https://monumentwatch.org/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"en-US"}]}</script>
<!-- / Yoast SEO plugin. -->


Իգակուց կամուրջը

Տեղադրությունը

Իգակուց կամուրջը գտնվում է Հադրութի շրջանի Տումի գյուղից 2,2 կմ հյուսիս-արևմուտք՝ Իգակն գետի վրա (նկ․ 1)։

		<img src="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/Igakuts-bridge-1.jpg?v=1665582474" width="1443" height="414" srcset="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/Igakuts-bridge-1.jpg?v=1665582474 1443w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/Igakuts-bridge-1-300x86.jpg?v=1665582474 300w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/Igakuts-bridge-1-1024x294.jpg?v=1665582474 1024w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/Igakuts-bridge-1-768x220.jpg?v=1665582474 768w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/Igakuts-bridge-1-370x106.jpg?v=1665582474 370w" sizes="(max-width: 1443px) 100vw, 1443px" title="Igakuts bridge" alt="" loading="lazy" 		class="so-widget-image"/>

		<img src="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-4-scaled.jpg?v=1663507058" width="2560" height="1781" srcset="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-4-scaled.jpg?v=1663507058 2560w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-4-300x209.jpg?v=1663507058 300w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-4-1024x713.jpg?v=1663507058 1024w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-4-768x534.jpg?v=1663507058 768w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-4-1536x1069.jpg?v=1663507058 1536w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-4-2048x1425.jpg?v=1663507058 2048w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-4-370x257.jpg?v=1663507058 370w" sizes="(max-width: 2560px) 100vw, 2560px" title="Նկ․ 1 Իգակուց կամուրջը, լուս․ Արցախի հանրապետության Հուշարձանների տեղեկատվական շտեմարանից։" alt="" loading="lazy" 		class="so-widget-image"/>

Նկ․ 1 Իգակուց կամուրջը, լուս․ Արցախի հանրապետության Հուշարձանների տեղեկատվական շտեմարանից։

Պատմական ակնարկ

Կամրջի մասին պատմական տեղեկություններ հայտնի չեն, իսկ հուշարձանը զուրկ է որևէ արձանագրությունից։ Այս պատճառով էլ անհայտ է կամրջի ստույգ թվագրությունը (նկ․ 2)։

Ճարտարապետական-հորինվածքային քննություն

Կամուրջն ունի միաթռիչք հորինվածք։ Կառուցված է կոպտատաշ և անմշակ քարերով, կրաշաղախով։ Եզրային հատվածները հենվում են բնական ժայռաբեկորների վրա (նկ․ 3)։ Թռիչքի երկարությունը 4,43 մետր է, լայնությունը՝ 2,56 մետր, բարձրությունը ջրի մակարդակից՝ 4,55 մետր (նկ․ 4, Կարապետյան 2009, 58)։

		<img src="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/003-3-scaled.jpg?v=1663507179" width="2560" height="1732" srcset="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/003-3-scaled.jpg?v=1663507179 2560w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/003-3-300x203.jpg?v=1663507179 300w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/003-3-1024x693.jpg?v=1663507179 1024w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/003-3-768x520.jpg?v=1663507179 768w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/003-3-1536x1039.jpg?v=1663507179 1536w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/003-3-2048x1386.jpg?v=1663507179 2048w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/003-3-370x250.jpg?v=1663507179 370w" sizes="(max-width: 2560px) 100vw, 2560px" title="Նկ․ 3 Կամրջի եզրային հատվածը լուս․ Արցախի հանրապետության Հուշարձանների տեղեկատվական շտեմարանից։" alt="" loading="lazy" 		class="so-widget-image"/>

Նկ․ 3 Կամրջի եզրային հատվածը լուս․ Արցախի հանրապետության Հուշարձանների տեղեկատվական շտեմարանից։

		<img src="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/002-2-5.jpg?v=1663507114" width="417" height="425" srcset="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/002-2-5.jpg?v=1663507114 417w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/002-2-5-294x300.jpg?v=1663507114 294w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/002-2-5-363x370.jpg?v=1663507114 363w" sizes="(max-width: 417px) 100vw, 417px" title="Նկ․ 2 Կամրջի ընդհանուր տեսքը, լուս․ Ս․ Կարապետյանի։" alt="" loading="lazy" 		class="so-widget-image"/>

Նկ․ 2 Կամրջի ընդհանուր տեսքը, լուս․ Ս․ Կարապետյանի։

		<img src="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/004-1.jpg?v=1663507207" width="452" height="248" srcset="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/004-1.jpg?v=1663507207 452w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/004-1-300x165.jpg?v=1663507207 300w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/004-1-370x203.jpg?v=1663507207 370w" sizes="(max-width: 452px) 100vw, 452px" title="Նկ․ 4 Կամրջի չափագրությունը, հեղինակ Ս․ Կարապետյան։" alt="" loading="lazy" 		class="so-widget-image"/>

Նկ․ 4 Կամրջի չափագրությունը, հեղինակ Ս․ Կարապետյան։

Վիճակը պատերազմից առաջ, ընթացքում և պատերազմից հետո

Չնայած վթարային վիճակին, Տումիի Իգակուց կամուրջը պատերազմից առաջ եղել է կանգուն և ամբողջական։ Պատերազմից հետո վիճակի վերաբերյալ տեղեկություններ չկան։

Մատենագրական քննություն

Հետազոտող Ս․ Կարապետյանն իր «Արցախի կամուրջները» գրքում կամուրջը անվանում է «Հայկազն (Երի Իգյակուց)», իսկ հավանական թվագրությունը համարում է 15-16-րդ դարերը (Կարապետյան 2009, 58)։ Արցախի հանրապետության Հուշարձանների տեղեկատվական շտեմարանում կամուրջը թվագրված է 12-13-րդ դարերով։ Այլ մատենագրական տեղեկություններ չկան։

Գրականություն

1․ Կարապետյան 2009 - Կարապետյան Ս., Արցախի կամուրջները, Երևան:

2․ Արցախի հանրապետության Հուշարձանների տեղեկատվական շտեմարան, Կամուրջ «Իգակուց»,

http://monuments.nk.am/pages.php?al=home&id=343&act1=more&act=filter&mtype=81&region=2&city=%D5%8F%D5%B8%D6%82%D5%B4%D5%AB , 02․09․2022։

<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v21.1 - https://yoast.com/wordpress/plugins/seo/ -->
<title>Իգակուց կամուրջը - Monument Watch</title>
<meta name="robots" content="index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1" />
<link rel="canonical" href="https://monumentwatch.org/hy/monument/իգակուց-կամուրջը/" />
<meta property="og:locale" content="en_US" />
<meta property="og:type" content="article" />
<meta property="og:title" content="Իգակուց կամուրջը - Monument Watch" />
<meta property="og:description" content="Տեղադրությունը Իգակուց կամուրջը գտնվում է Հադրութի շրջանի Տումի գյուղից 2,2 կմ հյուսիս-արևմուտք՝ Իգակն գետի վրա (նկ․ 1)։ Պատմական ակնարկ Կամրջի մասին պատմական տեղեկություններ հայտնի չեն, իսկ հուշարձանը զուրկ է որևէ արձանագրությունից։ Այս պատճառով էլ անհայտ է կամրջի ստույգ թվագրությունը (նկ․ 2)։ Ճարտարապետական-հորինվածքային քննություն Կամուրջն ունի միաթռիչք հորինվածք։ Կառուցված է կոպտատաշ և անմշակ քարերով, կրաշաղախով։ Եզրային հատվածները հենվում են բնական ժայռաբեկորների վրա (նկ․ 3)։ Թռիչքի երկարությունը 4,43 մետր է, լայնությունը՝ 2,56 մետր, բարձրությունը ջրի մակարդակից՝ 4,55 մետր (նկ․ 4, Կարապետյան 2009, 58)։" />
<meta property="og:url" content="https://monumentwatch.org/hy/monument/իգակուց-կամուրջը/" />
<meta property="og:site_name" content="Monument Watch" />
<meta property="article:modified_time" content="2022-10-12T13:48:21+00:00" />
<meta property="og:image" content="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-4-scaled.jpg?v=1663507058" />
	<meta property="og:image:width" content="2560" />
	<meta property="og:image:height" content="1781" />
	<meta property="og:image:type" content="image/jpeg" />
<meta name="twitter:card" content="summary_large_image" />
<meta name="twitter:label1" content="Est. reading time" />
	<meta name="twitter:data1" content="1 minute" />
<script type="application/ld+json" class="yoast-schema-graph">{"@context":"https://schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https://monumentwatch.org/hy/monument/%d5%ab%d5%a3%d5%a1%d5%af%d5%b8%d6%82%d6%81-%d5%af%d5%a1%d5%b4%d5%b8%d6%82%d6%80%d5%bb%d5%a8/","url":"https://monumentwatch.org/hy/monument/%d5%ab%d5%a3%d5%a1%d5%af%d5%b8%d6%82%d6%81-%d5%af%d5%a1%d5%b4%d5%b8%d6%82%d6%80%d5%bb%d5%a8/","name":"Իգակուց կամուրջը - Monument Watch","isPartOf":{"@id":"https://monumentwatch.org/#website"},"datePublished":"2022-09-18T13:20:54+00:00","dateModified":"2022-10-12T13:48:21+00:00","breadcrumb":{"@id":"https://monumentwatch.org/hy/monument/%d5%ab%d5%a3%d5%a1%d5%af%d5%b8%d6%82%d6%81-%d5%af%d5%a1%d5%b4%d5%b8%d6%82%d6%80%d5%bb%d5%a8/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https://monumentwatch.org/hy/monument/%d5%ab%d5%a3%d5%a1%d5%af%d5%b8%d6%82%d6%81-%d5%af%d5%a1%d5%b4%d5%b8%d6%82%d6%80%d5%bb%d5%a8/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https://monumentwatch.org/hy/monument/%d5%ab%d5%a3%d5%a1%d5%af%d5%b8%d6%82%d6%81-%d5%af%d5%a1%d5%b4%d5%b8%d6%82%d6%80%d5%bb%d5%a8/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https://monumentwatch.org/en/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Իգակուց կամուրջը"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https://monumentwatch.org/#website","url":"https://monumentwatch.org/","name":"Monument Watch","description":"Monitoring the Cultural Heritage of Artsakh","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https://monumentwatch.org/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"en-US"}]}</script>
<!-- / Yoast SEO plugin. -->

Իգակուց կամուրջը - Monument Watch

Իգակուց կամուրջը - Monument Watch


Թաղասեռի  Անապատ վանքը

Տեղադրությունը

Անապատ վանքը գտնվում է Հադրութի շրջանի Թաղասեռ գյուղից 1 կիլոմետր դեպի արևմուտք երկու ձորակների միջև ընկած բլրի վրա (նկ․ 1)։ 2020 թվականի հոկտեմբերից Թաղասեռը գտնվում է ադրբեջանական օկուպացիայի տակ։

		<img src="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/Tagaseri-Anapat-1.jpg?v=1665581512" width="1353" height="444" srcset="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/Tagaseri-Anapat-1.jpg?v=1665581512 1353w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/Tagaseri-Anapat-1-300x98.jpg?v=1665581512 300w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/Tagaseri-Anapat-1-1024x336.jpg?v=1665581512 1024w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/Tagaseri-Anapat-1-768x252.jpg?v=1665581512 768w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/Tagaseri-Anapat-1-370x121.jpg?v=1665581512 370w" sizes="(max-width: 1353px) 100vw, 1353px" title="Tagaseri Anapat" alt="" loading="lazy" 		class="so-widget-image"/>

		<img src="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-5-scaled.jpg?v=1663782630" width="2560" height="1920" srcset="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-5-scaled.jpg?v=1663782630 2560w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-5-300x225.jpg?v=1663782630 300w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-5-1024x768.jpg?v=1663782630 1024w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-5-768x576.jpg?v=1663782630 768w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-5-1536x1152.jpg?v=1663782630 1536w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-5-2048x1536.jpg?v=1663782630 2048w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-5-370x278.jpg?v=1663782630 370w" sizes="(max-width: 2560px) 100vw, 2560px" title="նկ. 1 Եկեղեցին արևմուտքից, 2013, լուս․ Գ․ Բուդաղյանի։" alt="" loading="lazy" 		class="so-widget-image"/>

նկ. 1 Եկեղեցին արևմուտքից, 2013, լուս․ Գ․ Բուդաղյանի։

Պատմական ակնարկ

Վանքի կառուցման մասին պատմական տեղեկություններ չեն պահպանվել։ Անունը հուշում է, որ այստեղ եղել է մենաստան-անապատ։ Տեղացիները ևˊ վանքը, ևˊ բլուրը անվանում են Նապատ։

Ճարտարապետա-հորինվածքային քննություն

Վանքը բաղկացած էր եկեղեցուց ու դրանից արևմուտք և հարավ գտնվող   տարբեր շինություններից, որոնցից պահպանվել են միայն պատերի հետքերը (նկ․ 2, 3)։ Տեղ-տեղ պահպանվել են նաև վանքը եզերող պարսպապատի հիմքերը։

Եկեղեցին միանավ թաղակապ դահլիճ է, արևելյան կողմում ունի կիսաշրջանաձև խորան՝ երկու կողային նեղ ավանդատներով (նկ․ 4)։ Կառուցման հավանական ժամանակը՝ 13-14-րդ դարեր:

		<img src="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-21-09-22-10-07.jpeg?v=1663783718" width="1170" height="827" srcset="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-21-09-22-10-07.jpeg?v=1663783718 1170w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-21-09-22-10-07-300x212.jpeg?v=1663783718 300w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-21-09-22-10-07-1024x724.jpeg?v=1663783718 1024w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-21-09-22-10-07-768x543.jpeg?v=1663783718 768w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/image-21-09-22-10-07-370x262.jpeg?v=1663783718 370w" sizes="(max-width: 1170px) 100vw, 1170px" title="նկ. 2 Եկեղեցու հատակագիծը, չափագրությունը Մ․ Սարգսյանի, Мкртчян   Ш., Историко – архитектурные памятники Нагорного  Карабаха, стр. 114։" alt="" loading="lazy" 		class="so-widget-image"/>

նկ. 2 Եկեղեցու հատակագիծը, չափագրությունը Մ․ Սարգսյանի, Мкртчян   Ш., Историко – архитектурные памятники Нагорного  Карабаха, стр. 114։

		<img src="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/004-2-scaled.jpg?v=1663782771" width="1920" height="2560" srcset="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/004-2-scaled.jpg?v=1663782771 1920w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/004-2-225x300.jpg?v=1663782771 225w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/004-2-768x1024.jpg?v=1663782771 768w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/004-2-1152x1536.jpg?v=1663782771 1152w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/004-2-1536x2048.jpg?v=1663782771 1536w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/004-2-278x370.jpg?v=1663782771 278w" sizes="(max-width: 1920px) 100vw, 1920px" title="նկ. 4 Եկեղեցին ներսից, 2019, լուս․ Գ․ Բուդաղյանի։" alt="" loading="lazy" 		class="so-widget-image"/>

նկ. 4 Եկեղեցին ներսից, 2019, լուս․ Գ․ Բուդաղյանի։

		<img src="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/006-2-scaled.jpg?v=1663782884" width="2560" height="1920" srcset="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/006-2-scaled.jpg?v=1663782884 2560w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/006-2-300x225.jpg?v=1663782884 300w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/006-2-1024x768.jpg?v=1663782884 1024w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/006-2-768x576.jpg?v=1663782884 768w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/006-2-1536x1152.jpg?v=1663782884 1536w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/006-2-2048x1536.jpg?v=1663782884 2048w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/006-2-370x278.jpg?v=1663782884 370w" sizes="(max-width: 2560px) 100vw, 2560px" title="նկ. 6 Արևային ժամացույցը, 2019, լուս․ Գ․ Բուդաղյանի։" alt="" loading="lazy" 		class="so-widget-image"/>

նկ. 6 Արևային ժամացույցը, 2019, լուս․ Գ․ Բուդաղյանի։

		<img src="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/003-4.jpg?v=1663782733" width="2048" height="1536" srcset="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/003-4.jpg?v=1663782733 2048w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/003-4-300x225.jpg?v=1663782733 300w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/003-4-1024x768.jpg?v=1663782733 1024w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/003-4-768x576.jpg?v=1663782733 768w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/003-4-1536x1152.jpg?v=1663782733 1536w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/003-4-370x278.jpg?v=1663782733 370w" sizes="(max-width: 2048px) 100vw, 2048px" title="նկ. 3 Եկեղեցուց արևմուտք շինության պատերը, 2019, լուս․ Գ․ Բուդաղյանի։" alt="" loading="lazy" 		class="so-widget-image"/>

նկ. 3 Եկեղեցուց արևմուտք շինության պատերը, 2019, լուս․ Գ․ Բուդաղյանի։

Մուտքը բացվում է արևմուտքից (նկ․ 5), լուսավորվում էր  արևելյան, հարավային և արևմտյան կողմերից բացվող լուսամուտներից։ Հարավային պատի վրա պահպանվել է արևային ժամացույցը (նկ․ 6)։

Կառուցված է տեղական անմշակ կրաքարով և կրաշաղախով։ Պատերի շարվածքի մեջ օգտագործված են խաչքարեր (նկ․ 7)։ Եկեղեցու ներսում պահպանվել են մի քանի խաչքարեր, որոնցից մեկն ունի արձանագություն (նկ․ 8, 9, 10, 11):

Ունի 12,9 մետր երկարություն, 6,1 մետր լայնություն, 5,5 մետր բարձրություն։

		<img src="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/005-2-scaled.jpg?v=1663782843" width="1920" height="2560" srcset="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/005-2-scaled.jpg?v=1663782843 1920w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/005-2-225x300.jpg?v=1663782843 225w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/005-2-768x1024.jpg?v=1663782843 768w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/005-2-1152x1536.jpg?v=1663782843 1152w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/005-2-1536x2048.jpg?v=1663782843 1536w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/005-2-278x370.jpg?v=1663782843 278w" sizes="(max-width: 1920px) 100vw, 1920px" title="նկ. 5 Եկեղեցու մուտքը, 2019, լուս․ Գ․ Բուդաղյանի։" alt="" loading="lazy" 		class="so-widget-image"/>

նկ. 5 Եկեղեցու մուտքը, 2019, լուս․ Գ․ Բուդաղյանի։

		<img src="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/007-2.jpg?v=1663782920" width="684" height="480" srcset="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/007-2.jpg?v=1663782920 684w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/007-2-300x211.jpg?v=1663782920 300w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/007-2-370x260.jpg?v=1663782920 370w" sizes="(max-width: 684px) 100vw, 684px" title="նկ. 7 Խաչքար խորանի հարավային պատին, լուս․ ԱՀ Պատմական միջավայրի պահպանության պետական ծառայություն ՊՈԱԿ էլեկտրոնային շտեմարան։" alt="" loading="lazy" 		class="so-widget-image"/>

նկ. 7 Խաչքար խորանի հարավային պատին, լուս․ ԱՀ Պատմական միջավայրի պահպանության պետական ծառայություն ՊՈԱԿ էլեկտրոնային շտեմարան։

		<img src="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/008.jpg?v=1663782954" width="2048" height="1536" srcset="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/008.jpg?v=1663782954 2048w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/008-300x225.jpg?v=1663782954 300w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/008-1024x768.jpg?v=1663782954 1024w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/008-768x576.jpg?v=1663782954 768w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/008-1536x1152.jpg?v=1663782954 1536w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/008-370x278.jpg?v=1663782954 370w" sizes="(max-width: 2048px) 100vw, 2048px" title="նկ. 8 Եկեղեցում պահպանված խաչքար, 2010, լուս․ Գ․ Բուդաղյանի։" alt="" loading="lazy" 		class="so-widget-image"/>

նկ. 8 Եկեղեցում պահպանված խաչքար, 2010, լուս․ Գ․ Բուդաղյանի։

		<img src="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/009.jpg?v=1663782992" width="2048" height="1536" srcset="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/009.jpg?v=1663782992 2048w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/009-300x225.jpg?v=1663782992 300w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/009-1024x768.jpg?v=1663782992 1024w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/009-768x576.jpg?v=1663782992 768w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/009-1536x1152.jpg?v=1663782992 1536w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/009-370x278.jpg?v=1663782992 370w" sizes="(max-width: 2048px) 100vw, 2048px" title="նկ. 9 Եկեղեցում պահպանված խաչքար, 2010, լուս․ Գ․ Բուդաղյանի։" alt="" loading="lazy" 		class="so-widget-image"/>

նկ. 9 Եկեղեցում պահպանված խաչքար, 2010, լուս․ Գ․ Բուդաղյանի։

		<img src="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/010.jpg?v=1663783023" width="1536" height="2048" srcset="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/010.jpg?v=1663783023 1536w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/010-225x300.jpg?v=1663783023 225w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/010-768x1024.jpg?v=1663783023 768w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/010-1152x1536.jpg?v=1663783023 1152w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/010-278x370.jpg?v=1663783023 278w" sizes="(max-width: 1536px) 100vw, 1536px" title="նկ. 10 Եկեղեցում պահպանված խաչքար, 2010, լուս․ Գ․ Բուդաղյանի։" alt="" loading="lazy" 		class="so-widget-image"/>

նկ. 10 Եկեղեցում պահպանված խաչքար, 2010, լուս․ Գ․ Բուդաղյանի։

Վիճակը պատերազմից առաջ, ընթացքում և պատերազմից հետո

Եկեղեցին գտնվում էր կիսավեր վիճակում, ամբողջովին փլուզված էր թաղակապ ծածկը, բացառությամբ արևելյան մի փոքր հատվածի (նկ․12)։ Արցախյան առաջին և 44 օրյա պատերազմների ժամանակ չի տուժել։ Հետպատերազմյան վիճակի մասին տեղեկություններ չկան։

		<img src="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/011.jpg?v=1663783057" width="1870" height="1679" srcset="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/011.jpg?v=1663783057 1870w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/011-300x269.jpg?v=1663783057 300w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/011-1024x919.jpg?v=1663783057 1024w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/011-768x690.jpg?v=1663783057 768w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/011-1536x1379.jpg?v=1663783057 1536w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/011-370x332.jpg?v=1663783057 370w" sizes="(max-width: 1870px) 100vw, 1870px" title="նկ. 11 Եկեղեցու արձանագիր խաչքարը, 2010, լուս․ Գ․ Բուդաղյանի։" alt="" loading="lazy" 		class="so-widget-image"/>

նկ. 11 Եկեղեցու արձանագիր խաչքարը, 2010, լուս․ Գ․ Բուդաղյանի։

		<img src="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/012.jpg?v=1663783169" width="2048" height="1536" srcset="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/012.jpg?v=1663783169 2048w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/012-300x225.jpg?v=1663783169 300w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/012-1024x768.jpg?v=1663783169 1024w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/012-768x576.jpg?v=1663783169 768w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/012-1536x1152.jpg?v=1663783169 1536w, https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/012-370x278.jpg?v=1663783169 370w" sizes="(max-width: 2048px) 100vw, 2048px" title="նկ. 12 Եկեղեցին ներսից, 2010, լուս․ Գ․ Բուդաղյանի։" alt="" loading="lazy" 		class="so-widget-image"/>

նկ. 12 Եկեղեցին ներսից, 2010, լուս․ Գ․ Բուդաղյանի։

Գրականություն

1․ Բարխուտարեան Մ․, Արցախ, Բագու, 1895։

2․ Мкртчян Ш., Историко – архитектурные памятники Нагорного  Карабаха, Ереван, 1989։

<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v21.1 - https://yoast.com/wordpress/plugins/seo/ -->
<title>Թաղասեռի Անապատ վանքը - Monument Watch</title>
<meta name="robots" content="index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1" />
<link rel="canonical" href="https://monumentwatch.org/hy/monument/թաղասեռի-անապատ-վանքը/" />
<meta property="og:locale" content="en_US" />
<meta property="og:type" content="article" />
<meta property="og:title" content="Թաղասեռի Անապատ վանքը - Monument Watch" />
<meta property="og:description" content="Տեղադրությունը Անապատ վանքը գտնվում է Հադրութի շրջանի Թաղասեռ գյուղից 1 կիլոմետր դեպի արևմուտք երկու ձորակների միջև ընկած բլրի վրա (նկ․ 1)։ 2020 թվականի հոկտեմբերից Թաղասեռը գտնվում է ադրբեջանական օկուպացիայի տակ։ Պատմական ակնարկ Վանքի կառուցման մասին պատմական տեղեկություններ չեն պահպանվել։ Անունը հուշում է, որ այստեղ եղել է մենաստան-անապատ։ Տեղացիները ևˊ վանքը, ևˊ բլուրը անվանում են Նապատ։ Ճարտարապետա-հորինվածքային քննություն Վանքը բաղկացած էր եկեղեցուց ու դրանից արևմուտք և հարավ գտնվող   տարբեր շինություններից, որոնցից պահպանվել են միայն պատերի հետքերը (նկ․ 2, 3)։ Տեղ-տեղ պահպանվել են նաև վանքը եզերող պարսպապատի հիմքերը։ Եկեղեցին միանավ թաղակապ դահլիճ է, արևելյան կողմում ունի կիսաշրջանաձև խորան՝ երկու կողային նեղ ավանդատներով (նկ․ 4)։ Կառուցման հավանական ժամանակը՝ 13-14-րդ դարեր: Մուտքը բացվում է արևմուտքից (նկ․ 5), լուսավորվում էր  արևելյան, հարավային և արևմտյան կողմերից բացվող լուսամուտներից։ Հարավային պատի վրա պահպանվել է արևային ժամացույցը (նկ․ 6)։ Կառուցված է տեղական անմշակ կրաքարով և կրաշաղախով։ Պատերի շարվածքի մեջ օգտագործված են խաչքարեր (նկ․ 7)։ Եկեղեցու ներսում պահպանվել են մի քանի խաչքարեր, որոնցից մեկն ունի արձանագություն (նկ․ 8, 9, 10, 11): Ունի 12,9 մետր երկարություն, 6,1 մետր լայնություն, 5,5 մետր բարձրություն։  " />
<meta property="og:url" content="https://monumentwatch.org/hy/monument/թաղասեռի-անապատ-վանքը/" />
<meta property="og:site_name" content="Monument Watch" />
<meta property="article:modified_time" content="2022-10-12T13:32:27+00:00" />
<meta property="og:image" content="https://monumentwatch.org/wp-content/uploads/2022/09/001-5-scaled.jpg?v=1663782630" />
	<meta property="og:image:width" content="2560" />
	<meta property="og:image:height" content="1920" />
	<meta property="og:image:type" content="image/jpeg" />
<meta name="twitter:card" content="summary_large_image" />
<meta name="twitter:label1" content="Est. reading time" />
	<meta name="twitter:data1" content="2 minutes" />
<script type="application/ld+json" class="yoast-schema-graph">{"@context":"https://schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https://monumentwatch.org/hy/monument/%d5%a9%d5%a1%d5%b2%d5%a1%d5%bd%d5%a5%d5%bc%d5%ab-%d5%a1%d5%b6%d5%a1%d5%ba%d5%a1%d5%bf-%d5%be%d5%a1%d5%b6%d6%84%d5%a8/","url":"https://monumentwatch.org/hy/monument/%d5%a9%d5%a1%d5%b2%d5%a1%d5%bd%d5%a5%d5%bc%d5%ab-%d5%a1%d5%b6%d5%a1%d5%ba%d5%a1%d5%bf-%d5%be%d5%a1%d5%b6%d6%84%d5%a8/","name":"Թաղասեռի Անապատ վանքը - Monument Watch","isPartOf":{"@id":"https://monumentwatch.org/#website"},"datePublished":"2022-09-21T18:00:59+00:00","dateModified":"2022-10-12T13:32:27+00:00","breadcrumb":{"@id":"https://monumentwatch.org/hy/monument/%d5%a9%d5%a1%d5%b2%d5%a1%d5%bd%d5%a5%d5%bc%d5%ab-%d5%a1%d5%b6%d5%a1%d5%ba%d5%a1%d5%bf-%d5%be%d5%a1%d5%b6%d6%84%d5%a8/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https://monumentwatch.org/hy/monument/%d5%a9%d5%a1%d5%b2%d5%a1%d5%bd%d5%a5%d5%bc%d5%ab-%d5%a1%d5%b6%d5%a1%d5%ba%d5%a1%d5%bf-%d5%be%d5%a1%d5%b6%d6%84%d5%a8/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https://monumentwatch.org/hy/monument/%d5%a9%d5%a1%d5%b2%d5%a1%d5%bd%d5%a5%d5%bc%d5%ab-%d5%a1%d5%b6%d5%a1%d5%ba%d5%a1%d5%bf-%d5%be%d5%a1%d5%b6%d6%84%d5%a8/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https://monumentwatch.org/en/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Թաղասեռի Անապատ վանքը"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https://monumentwatch.org/#website","url":"https://monumentwatch.org/","name":"Monument Watch","description":"Monitoring the Cultural Heritage of Artsakh","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https://monumentwatch.org/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"en-US"}]}</script>
<!-- / Yoast SEO plugin. -->

Թաղասեռի Անապատ վանքը - Monument Watch

Թաղասեռի Անապատ վանքը - Monument Watch